Toà án Mỹ bác vụ kiện nhãn “100% agave” của tequila Don Julio và Casamigos

Thẩm phán liên bang LaShann DeArcy Hall tại Brooklyn, New York ngày 30/9/2026 bác đơn kiện tập thể cáo buộc Diageo ghi sai nhãn “100% agave” trên hai dòng tequila Don Julio và Casamigos. Theo phán quyết, nhóm nguyên đơn chưa chứng minh được chính họ bị thiệt hại: chứng cứ của họ là kết quả xét nghiệm năm mẫu rượu, con số toà cho là quá ít để suy ra việc ghi sai nhãn có hệ thống.

Ruộng agave xanh dưới chân núi lửa Tequila, bang Jalisco, Mexico
Ruộng agave xanh (Agave tequilana) dưới chân núi lửa Tequila, bang Jalisco, Mexico, tháng 4/2024. Ảnh: Juan Carlos Fonseca Mata/Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0.

Phán quyết dài 11 trang chấp nhận đề nghị bác đơn của Diageo North America, và bản án được ghi vào hồ sơ ngày 1/10. Toà không kết luận rượu trong chai có đúng 100% agave hay không: vụ kiện dừng ở câu hỏi nguyên đơn có đủ tư cách khởi kiện hay chưa, trước khi tới bước xét chứng cứ.

Năm mẫu xét nghiệm không đủ để suy ra cả hai nhãn hàng

Đơn kiện nộp ngày 5/5/2025 tại Toà án liên bang Khu Đông New York. Mười ba nguyên đơn, gồm người mua lẻ và nhà hàng, viện dẫn luật bảo vệ người tiêu dùng của tám bang và nói họ đã trả giá cao hơn vì tin vào dòng chữ “100% de Agave” trên chai. Đơn kiện sửa đổi nộp tháng 9/2025 đưa ra kết quả phân tích đồng vị carbon do luật sư của nguyên đơn đặt làm trên năm chai:

Mẫu rượu Tỷ lệ ethanol từ agave theo ước tính của nguyên đơn
Casamigos Blanco 45%
Casamigos Reposado 24%
Casamigos Añejo 2%
Don Julio Reposado 55%
Don Julio 1942 Añejo 42%

Diageo bác bỏ các con số này, và chưa toà nào xác nhận chúng. Bà DeArcy Hall không đánh giá phương pháp đo mà xét mối liên hệ giữa kết quả với người khởi kiện. Theo toà, nguyên đơn không phản bác lập luận rằng họ chưa xét nghiệm chính những chai mình mua, nên chỉ còn cách chứng minh việc pha trộn diễn ra rộng khắp. Các bài báo họ dẫn chỉ nói về ngành tequila nói chung, không nêu tên Diageo; còn phần mô tả xét nghiệm chỉ có phương pháp, kết quả và năm đặt làm, không gắn với thời gian hay địa điểm họ mua rượu.

Về cỡ mẫu, thẩm phán viết rằng toà khó có thể dựa vào một nghiên cứu năm mẫu để suy ra bị đơn ghi sai nhãn “tràn lan, có hệ thống”, và dẫn các vụ trước đó mà bốn mẫu, hai đến ba mẫu hay một mẫu đều bị coi là không đủ.

Trụ sở Toà án liên bang Khu Đông New York ở Brooklyn
Trụ sở Toà án liên bang Khu Đông New York ở Brooklyn, nơi ra phán quyết ngày 30/9/2026 (ảnh chụp năm 2019). Ảnh: Ajay Suresh/Wikimedia Commons, CC BY 2.0.

Diageo hài lòng, luật sư nguyên đơn nói toà hiểu sai hồ sơ

Sau phán quyết, Diageo nói hãng hài lòng vì toà bác “toàn bộ” cáo buộc pha trộn, và khẳng định Casamigos cùng Don Julio được làm từ 100% agave xanh Weber.

Ông Steve Berman, luật sư của nguyên đơn thuộc hãng luật Hagens Berman, nói trong tuyên bố được Reuters dẫn lại rằng phán quyết “hiểu sai hồ sơ” và phía ông có thể đề nghị toà xem xét lại. Trả lời trang Mezcalistas, ông cho biết nguyên đơn chính đã khai có tuyên thệ rằng tự rót rượu từ chai của mình gửi tới phòng thí nghiệm, trái với nhận định của toà. Ông nói toà chưa phán nhãn “100% agave” đúng hay sai, và nhóm sẵn sàng kháng cáo.

Loạt vụ kiện nhãn tequila chưa dừng

Theo New York Law Journal, đây là phán quyết đầu tiên trong loạt vụ kiện về nhãn tequila tại Mỹ. Bà DeArcy Hall từng tạm dừng hai vụ liên quan nhắm vào Diageo tại cùng toà để chờ quyết định này. The Drinks Business cho biết các vụ tương tự với Lunazul, Cincoro, Teremana, 818 và nhãn Kirkland Signature của Costco vẫn đang được xét xử, đều dựa trên phép đo cộng hưởng từ hạt nhân hoặc phân tích đồng vị carbon.

Phán quyết đến khi doanh số hai nhãn đang giảm: trong 12 tháng đến 30/6/2026, Don Julio giảm 19,2% và Casamigos giảm 27,7%. Theo báo cáo The Brand Champions 2026, Don Julio là nhãn tequila bán chạy thứ hai thế giới với 4,5 triệu thùng 9 lít năm 2025; Casamigos đứng thứ bảy với 1,9 triệu thùng.

Người mua tại Việt Nam

Phán quyết không làm thay đổi nhãn hay nguồn hàng. QKAWine đang có bốn dòng Don Julio là Blanco, Reposado, Añejo và 1942; trong đó Don Julio Reposado và Don Julio 1942 trùng tên với hai trong năm mẫu nêu ở đơn kiện.

Bốn chai tequila Don Julio Blanco, Reposado, Añejo và 1942 cùng hộp
Bốn dòng Don Julio đang có tại QKAWine, từ trái sang: Blanco, Reposado, Añejo và 1942.

Theo quy chuẩn tequila NOM-006 của Mexico, chai ghi “100% de agave” chỉ được lên men từ đường của cây agave xanh Weber, còn chai chỉ ghi “tequila”, thường gọi là tequila mixto, được dùng tới 49% đường từ nguồn khác. Để ước lượng mức chênh giá giữa hai nhóm, đơn kiện dẫn giá trên trang web của Jose Cuervo: 26,99 USD cho chai Tradicional Blanco 100% agave và 20,99 USD cho chai Especial Silver thuộc nhóm mixto, cùng dung tích 750 ml.

Nguồn nội dung: The Drinks Business; The Spirits Business; Reuters; Mezcalistas; New York Law Journal; hồ sơ toà vụ Pusateri kiện Diageo North America. QKAWine tổng hợp và biên soạn.

Nội dung dành cho người từ 18 tuổi trở lên. Đã uống rượu bia thì không lái xe.

Nội dung có phù hợp với bạn?

Có Không
Danh mục